Çalışan rehberi·10 dk okuma

Türkiye’de çalışan haklarına bağımsız bir rehber.

Çalışma hayatının temel kavramları, hakların ve sorumlulukların. Avukat tavsiyesi yerine geçmez ama sağlam bir başlangıç noktası verir. İhtiyaç duydukça spesifik kararlar için bir hukuk profesyoneline danış.

YENİ4857 SAYILI YASA · 122 MADDE

İş Kanunu — madde madde, sade Türkçe ve günlük örneklerle

Türkiye İş Kanunu’nun 122 maddesi tek tek; orijinal yasal metin, herkesin anlayabileceği özet ve günlük hayattan örneklerle.

Tüm maddeleri incele →
BAŞLICA KONULAR6 başlık
KONU 01
İş Kanunu madde 8–16

İş Sözleşmesi Türleri

Hangi sözleşme türüne tabi olduğunu bilmek kıdem, ihbar ve haklarını doğrudan etkiler. Belirsiz süreli en yaygın ve en korumalıdır.

  • Belirsiz süreli — Standart işe alım. İhbar ve kıdem tazminatı hakkı tam.
  • Belirli süreli — Spesifik proje, mevsim. Süre dolunca biter, kıdem yok (genelde).
  • Kısmi süreli — Haftada 30 saatten az çalışma. Yan haklar oransal hesaplanır.
  • Deneme süreli — En fazla 2 ay (toplu sözleşmede 4 ay). Bu sürede tazminatsız fesih mümkün.
Tam metin →
KONU 02
İş Kanunu madde 14, 25

Kıdem Tazminatı

En az 1 yıl çalışmış, sözleşmesi haklı nedenle (kendin) veya geçerli sebepsiz (işveren) sonlandırılan işçiye verilir. Her hizmet yılı için 30 günlük brüt ücret.

  • Hesaplama: (Brüt aylık × hizmet yılı). Tavan 2026 için ~46.000 ₺/yıl.
  • İstifa hak kazandırmaz — ama askerlik, evlilik (kadın için 1 yıl içinde), emeklilik gibi durumlarda kazandırır.
  • Haklı nedenle fesih hak kazandırır: ücretin ödenmemesi, taciz, çalışma koşullarının esaslı değişmesi.
Tam metin →
KONU 03
İş Kanunu madde 17

İhbar Süreleri ve Tazminatı

Sözleşme feshedileceği önceden bildirilmelidir. Süre kıdeme göre değişir; uyulmazsa karşı taraf tazminat öder.

  • 6 aydan az çalışana 2 hafta önce bildirim.
  • 6 ay – 1,5 yıl arası 4 hafta.
  • 1,5 yıl – 3 yıl arası 6 hafta.
  • 3 yıldan fazla 8 hafta.
  • İşveren bu süreye uymadıysa: aynı süre kadar brüt ücretini tazminat olarak öder.
Tam metin →
KONU 04
İş Kanunu madde 53–60

Yıllık İzin

Bir yıl çalışmış olan her işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. Süre hizmete göre artar; vazgeçilemez bir haktır.

  • 1–5 yıl: 14 iş günü.
  • 5–15 yıl: 20 iş günü.
  • 15+ yıl: 26 iş günü.
  • 18 yaş altı ve 50 yaş üstü: en az 20 gün.
  • İşveren izin parasını peşin veya avans ödemek zorunda.
Tam metin →
KONU 05
İş Kanunu madde 41–43

Fazla Mesai Hakları

Haftalık 45 saati aşan çalışma fazla mesaidir. Yıllık 270 saat tavanı vardır ve %50 zamlı ödenmelidir.

  • Saat ücreti × 1,5 = fazla mesai ücreti.
  • İstersen ücret yerine ekstra serbest zaman: her fazla saat için 1,5 saat dinlenme.
  • Yer altı maden, gece çalışması ve sağlık nedenli kısıtlı işlerde fazla mesai yasak.
  • Yıllık 270 saati aşmamalı; aşılırsa rıza geçersiz.
Tam metin →
KONU 06
İş Kanunu madde 74

Doğum, Süt ve Babalık İzni

Annelik için yasal koruma kapsamlıdır. Babaya da iki haftalık ücretli izin verilir.

  • Doğum öncesi 8 hafta + sonrası 16 hafta = toplam 24 hafta ücretli izin.
  • Çoğul gebelik: doğum öncesi 10 hafta.
  • Sonrasında 6 aya kadar ücretsiz izin alma hakkı.
  • Süt izni: 1 yaşına kadar günde 1,5 saat çalışma süresinden sayılır.
  • Eşin doğumu için babaya 10 gün ücretli izin (2026 itibarıyla).
Tam metin →
HUKUKİ UYARI

Bu rehber genel bilgi amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliğinde değildir. Spesifik durumun için bir avukatla veya iş hukuku uzmanıyla görüşmen önerilir. İş yargısı süreçleri için arabuluculuk önce zorunludur — dava açmadan önce arabulucuya başvurman gerekir.